Een gezicht dat smaller wordt en huid die losser komt te zitten, horen bij fors gewichtsverlies. Wat er meespeelt en wat er realistisch aan te doen is. Dit is informatie over de praktische kant, geen medisch advies, geen doseringsadvies en geen vervanging van het gesprek met uw arts of apotheker. Waar het onderzoek dun is, zeggen wij dat erbij.
Het gezicht verandert eerder dan de rest
Bij fors gewichtsverlies verandert het gezicht vaak als eerste, en meestal eerder dan de mensen om u heen verwachten. Wangen worden vlakker, de lijn van de kaak komt scherper naar voren, de huid onder de ogen wordt dunner. Er is inmiddels een populaire term voor die in de media rondgaat, maar het onderliggende verschijnsel is niets nieuws: het is wat er gebeurt als het onderhuidse vet in het gezicht afneemt.
Het is belangrijk om te weten dat dit niet iets is wat een middel met uw gezicht dóét. Het is wat snel gewichtsverlies met een gezicht doet, ongeacht hoe dat verlies tot stand komt. Wie snel afvalt na een operatie of na ziekte, ziet hetzelfde.
Wat wel meespeelt is het tempo. Hoe sneller het verlies, hoe minder tijd de huid heeft om mee te bewegen, en hoe zichtbaarder het contrast met een paar maanden eerder.
Waarom huid losser komt te zitten
Huid is elastisch, maar niet onbeperkt en niet oneindig lang. Hoe goed uw huid meekrimpt na gewichtsverlies hangt af van een aantal dingen waar u weinig invloed op heeft: uw leeftijd, hoe lang het extra gewicht er zat, hoeveel u in totaal afvalt, of u rookt of gerookt heeft, en gewoon aanleg.
Er is één ding waar u wel invloed op heeft, en dat is wat er onder de huid gebeurt. Huid die over spier ligt, ziet er anders uit dan huid die over minder spier ligt. Dat is de praktische reden dat het behoud van spiermassa bij fors gewichtsverlies ook cosmetisch iets doet, en niet alleen functioneel.
Wat níét helpt: crèmes en pillen die huidverstrakking beloven. Daar is geen bewijs voor dat de moeite van het noemen waard is. Wij verwijzen hier niemand naar een product.
Wat realistisch te doen is
Geef het tijd. Huid trekt nog maanden na het einde van het gewichtsverlies bij, en het beeld op zes maanden is zelden het eindbeeld. Een oordeel vormen midden in het proces is meestal een oordeel over een tussenstand.
Houd het eiwit op peil en blijf iets met weerstand doen. Dat is dezelfde raad als voor het behoud van spiermassa, en dat is geen toeval: het is grotendeels hetzelfde mechanisme.
Stoppen met roken doet meer voor huidkwaliteit dan welk product ook, en zon in overmaat doet er het meeste kwaad aan.
En als losse huid na afloop een praktisch probleem geeft, zoals smetplekken, schuren of huidontsteking in de plooien, dan is dat een reden om er met uw huisarts over te praten. Dat is dan geen cosmetische vraag meer.
Haar, en waarom dat een apart verhaal is
Veel mensen die snel afvallen merken maanden later dat er meer haar in de borstel zit. Dat is een bekend patroon na een periode van stress voor het lichaam, waaronder fors gewichtsverlies. Het opvallende eraan is de vertraging: de uitval komt meestal pas een aantal maanden na de gebeurtenis die haar veroorzaakte, wat het moeilijk maakt om het verband te leggen.
In de meeste gevallen herstelt dit vanzelf zodra het gewicht stabiliseert en de voeding weer voldoende is. Thuisarts.nl beschrijft goed wat normaal haarverlies is en wanneer het verstandig is om het te laten bekijken.
Waar het wel om vraagt: controle op ijzer en op andere tekorten, omdat die bij een kleine eetlust snel ontstaan en zelf haaruitval kunnen geven. Dat is een bloedonderzoek bij de huisarts, geen gok en geen supplement op eigen initiatief.
Kleding, en het effect op hoe u uzelf ziet
Een praktisch punt dat zelden genoemd wordt: uw kleding past niet meer, en dat gebeurt in fasen, niet in één keer. Dat is duurder en verwarrender dan mensen verwachten.
Wat mensen die dit doormaakten aanraden, komt op hetzelfde neer: koop tussendoor weinig en goedkoop, want het is een tussenmaat. Laat een paar dingen vermaken in plaats van alles te vervangen. En wacht met de grote aanschaf tot het gewicht een aantal maanden stabiel is.
Er zit ook een kant aan die niet over kleding gaat. Veel mensen beschrijven dat hun beeld van zichzelf achterloopt op hun lichaam: u ziet in de spiegel nog wie u een jaar geleden was, of u schrikt van een foto. Dat is een bekend verschijnsel en het gaat meestal met de tijd over. Blijft het knagen, of gaat het gepaard met somberheid, dan is het het bespreken waard met uw huisarts.
Veelgestelde vragen
Kan ik voorkomen dat mijn gezicht smaller wordt?
Niet gericht. Het lichaam kiest niet waar het vet vandaan haalt, en het gezicht is bij veel mensen een van de eerste plekken. Wat wel meespeelt is het tempo van het verlies, en dat is een gesprek met uw arts.
Helpen crèmes tegen losse huid?
Daar is geen overtuigend bewijs voor. Wat wel iets doet is tijd, het behoud van spiermassa eronder, niet roken en verstandig zijn met de zon.
Mijn haar valt uit sinds ik ben afgevallen. Is dat blijvend?
Meestal niet. Haarverlies na een periode van fors gewichtsverlies herstelt bij de meeste mensen zodra het gewicht stabiliseert en de voeding weer voldoende is. Laat wel uw ijzer nakijken bij de huisarts voordat u zelf iets gaat slikken.
